Vader en moeder waren gescheiden in goede harmonie. Middels een ouderschapsplan was bepaald dat de ouders half om half voor hun Bella zouden zorgen. De ouders van Bella hadden ook regelmatig contact over hun bijna 5-jarige dochter. Waar ze niet uitkwamen was het luierpoepen van hun kind; Bella wilde alleen in de luier poepen en anders hield ze het op.

Bella was slim, zat in groep 2, had een vriendinnetje en leek school leuk te vinden. Thuis ging alles in het algemeen naar wens zolang ouders de ‘regeltjes en routines’ van Bella opvolgden. Het toegeven hieraan leek in eerste instantie op compensatiegedrag van ouders ten aanzien van de scheiding. In fantasiespel mochten ouders niet zelf bedenken hoe zij speelden, Bella gaf aan hoe en wat zij moesten doen. Deden ouders het anders, dan ontstak Bella in woede. Bij het eten moesten borden en bestek in bepaalde volgorde liggen, anders weigerde Bella om te gaan eten. Als Bella ging douchen moest de handdoek dubbelgevouwen klaar liggen, anders ging Bella niet onder de douche.

Ontleende Bella veiligheid aan al haar regeltjes en routines? Was het luierpoepen ook zo’n routine die niet veranderd mocht worden? Moeder gaf aan dat Bella moeite had met veranderingen. Wanneer Bella al moeite had met kleine huiselijke veranderingen, hoe zou de scheiding – een grote verandering in haar leven – dan voor haar zijn geweest? Ik legde ouders uit dat als er stress ontstaat (bijvoorbeeld bij veranderingen) dit een fysiek gevolg heeft, namelijk (onbewust en onbemerkt) verhoogde spierspanning en ook zeker in de buik. Daardoor kon de poep mogelijk minder goed voortbewegen. Bovendien kunnen angst en stress leiden tot vasthoudgedrag, in hoofd én in buik.

Buiten de regels en routine was Bella faalangstig en perfectionistisch. Deze twee gaan naadloos met elkaar samen; bij beiden overheerst het gevoel en angst dat er geen fouten mogen of kunnen worden gemaakt. Vader gaf aan dat hij dit bij zichzelf herkende. Vaak spiegelen kinderen het gedrag van hun ouders, zelfs als het niet zichtbaar is, maar wel voelbaar en waarneembaar. Het huwelijk van ouders was niet perfect gebleken, vader had het gevoel dat hij enorm gefaald had. Faalangst en perfectionisme leiden ook tot vasthoudgedrag, stress en verhoogde spierspanning.

Bella haar poepprobleem was een jaar voor de scheiding begonnen. Had zij toen al uit liefde en angst voor haar ouders met haar vasthoudgedrag geprobeerd om het gezin bij elkaar te houden op haar manier en had zij het gevoel dat zij gefaald had? Kleine Bella haar veilige wereld was enorm veranderd. Ze moest accepteren en zich aanpassen, verdeeld bij papa en mama gaan wonen en ook nog doorgaan met haar leventje. De impact van de scheiding – ondanks dat dit harmonieus was verlopen – in combinatie met haar karakter was groot voor Bella. Ze wist niet beter dan zich vastklampen aan hetgeen haar inmiddels bekend was; vasthoudgedrag en luierpoepen.

Met ouders werd een plan gemaakt om Bella veel erkenning te gaan geven op onuitgesproken zaken, zoals de impact van veranderingen. Daarbij ook het advies om te gaan oefenen met kleine veranderingen in spel en in en rond het dagelijkse leven in huis. Bella zou vroeg of laat in haar leven te maken gaan krijgen met nog meer veranderingen, omdat dit nu eenmaal gebeurt in het leven. Dan kon ze maar beter voorbereid zijn en weten hoe hiermee om te gaan. Mogelijk dat hier sprake was van een signaal van ASS. Ik adviseerde ouders om Bella haar gedrag thuis en op school in de gaten te houden. Zouden er meer problemen en/of signalen ontstaan, dan kon het handig zijn om dit verder te onderzoeken.

Om het luierpoepen op te lossen kreeg Bella tijdelijk een laxeermiddel, zodat zij bij ophoudgedrag bij weglaten van de luier geen last van obstipatie zou krijgen. Ook een overzichtelijk stappenplan; uitleggen hoe het lichaam werkt m.b.v. app SuperPoeper en Het SuperPoeperBoek, erkenning door ouders aan Bella dat zij begrepen dat Bella het eng vond en een paar wc-afspraken. Ik zei ouders dat Bella mogelijk paniek zou kunnen laten zien en dat volhouden, duidelijk zijn met erkenning door ouders haar zou helpen.

Twee weken laten belden ouders op; hoe voorbereid ze waren geweest op de paniek die Bella zou laten zien, het was niet gebeurd. Wat een topouders; door rustig en positief te blijven en veel erkenning op herhaling te geven, had Bella zonder problemen afscheid genomen van de luier en was zij een superpoeper (op de wc wel te verstaan) geworden.